قانون موافقت نامه همکاری در زمینه حفظ نباتات و قرنطینه گیاهی

بین دولت جمهوری اسلامی ایران و دولت جمهوری عراق

منتشر شده در یکشنبه،۷ آبان ۱۳۹۶

مقدمه

دولت جمهوری اسلامی ایران و دولت جمهوری عراق که پس از این با عنوان طرف های متعاهد به آنها اشاره خواهد شد، با علم به سودمند بودن همکاری‌های بین­ المللی در زمینه حفظ نباتات و مهار آفات مربوط به گیاهان و فرآورده­ های گیاهی

و کنترل و جلوگیری از ورود و انتشار آنها در کشورهای خود و همچنین با عنایت به تمایل به توسعه هر چه بیشتر روابط علمی، فنی، اقتصادی و تجاری به‌منظور ایجاد هماهنگی نزدیک در اتخاذ اقداماتی که برای نیل به اهداف فوق لازم می­باشد، درخصوص اجرای کلیه شرایط و تعهدات موضوع این موافقت نامه به‌شرح زیر توافق نمودند.

ماده۱ـ تعاریف

از نظر این موافقت نامه معانی اصطلاحات به‌کاررفته به‌شرح زیر خواهد بود:

گیاه: گیاهان زنده و اندام­ های گیاهی از جمله بذور و ذخایر توارثی (ژرم پلاسم)؛

فرآورده­ های گیاهی: مواد فرآوری‌نشده با منشأ گیاهی ازجمله دانه و آن دسته از تولیدات فرآوری‌شده­ای که ماهیت یا نحوه فرآوری آنها ممکن است باعث خطر ورود و پراکندگی آفات شود؛

آفت: هر نژاد، گونه یا گونه زیستی گیاهی، حیوانی یا عامل بیماری‌زای (پاتوژنی) خسارت‌آور برای گیاهان یا فرآورده­ های گیاهی؛

آفت قرنطینه­ای: آفتی با اهمیت اقتصادی بالقوه برای منطقه در معرض خطر که هنوز در آن منطقه وجود ندارد یا اینکه وجود دارد ولی پراکندگی گسترده نداشته و به‌طور رسمی تحت کنترل باشد؛

شیوع: وجود آفتی در یک منطقه که بومی بودن آن به‌طور رسمی گزارش شده باشد یا به آن منطقه وارد شده و به‌طور رسمی گزارشی از ریشه­ کنی آن ارائه نشده باشد؛

آلودگی: وجود آفت زنده گیاه یا فرآورده گیاهی در یک کالا؛

بازرسی: بررسی بصری رسمی گیاهان، فرآورده­ های گیاهی یا دیگر اقلام تحت کنترل جهت تعیین وجود یا عدم وجود آفت به همراه آنها و یا تعیین مطابقت یا مقررات بهداشت گیاهی؛

آفت­زدایی: روش رسمی برای کشتن، غیرفعال کردن، حذف یا عقیم ساختن آفات یا از بین بردن قوه نامیه گیاه؛

اقلام تحت کنترل: هرگونه گیاه، فرآورده­ های گیاهی، محل نگهداری، مواد بسته­ بندی، وسیله حمل و نقل، بارگنج(کانتینر)، خاک و هر موجود زنده (ارگانیزم)، شیء یا ماده دیگر که به‌ویژه در حمل و نقل بین­ المللی قابلیت انتقال یا انتشار آفات را داشته باشد؛

محموله: تعدادی از گیاهان، فرآورده­ های گیاهی و یا اقلام تحت کنترل که از یک کشور به کشور دیگری همراه با گواهی بهداشت گیاهی حمل ونقل می­شود. محموله ممکن است شامل یک یا چند کالا و یا بسته کالا باشد؛

وقوع آفات قرنطینه­ای: جمعیتی از آفت که جدیداً کشف شده، ازجمله کشف جمعیتی از یک آفت جدید در یک منطقه که هنوز مستقر نشده است، اما بقای آن در آینده نزدیک مورد انتظار است یا افزایش ناگهانی و معنی­ دار در جمعیت آفتی که در منطقه مستقر بوده است.

ماده۲ـ مراجع صلاحیت دار

مراجع صلاحیت دار طرف های متعاهد برای اجرای این موافقت نامه عبارتند از:

 ـ از طرف ایرانی: وزارت جهاد کشاورزی جمهوری اسلامی ایران

 ـ از طرف عراقی: وزارت کشاورزی جمهوری عراق

مراجع صلاحیت دار طرف ها برای اجرای این موافقت نامه، از طریق مجاری دیپلماتیک ارتباط برقرار خواهند نمود.

ماده۳ـ تبادل اطلاعات

۱ـ طرف های متعاهد اطلاعات مربوط به شیوع آفات قرنطینه­ای طرف متعاهد دیگر در قلمرو خویش و روش های مبارزه و کنترل آنها را به‌صورت سالانه و در بهار هر سال مبادله خواهند کرد. در صورت وقوع آفات قرنطینه­ای جدید در قلمرو هر طرف متعاهد، اطلاعات مربوط به آفت و اقدامات انجام‌شده برای ریشه­ کنی و یا کنترل آن باید در زودترین زمانی که عملاً امکان­ پذیر است به طرف متعاهد دیگر اعلام گردد.

۲ـ طرف های متعاهد نسخ ه­ای از قوانین و مقررات جاری حفظ نباتات و قرنطینه گیاهی و فهرست آفات قرنطینه­ای خود را مبادله خواهند کرد. طرف های متعاهد موافقت می­نمایند هرگونه تغییر در قوانین و مقررات و فهرست مذکور را به اطلاع طرف متعاهد دیگر برسانند. این تغییرات پس از گذشت مدت شصت روز از اعلام به طرف متعاهد دیگر لازم­الاجراء خواهد شد.

۳ـ طرف های متعاهد نسبت به کمک به همکاری­ های بین مؤسسات تحقیقاتی دو کشور در زمینه حفظ نباتات و قرنطینه گیاهی ازجمله تحقیقات مشترک تلاش خواهند کرد.

۴ـ طرف های متعاهد یکدیگر را از دستاوردهای نوین علمی و فنی در زمینه حفظ نباتات، قرنطینه گیاهی وکنترل آفات آگاه خواهند کرد.

۵ ـ هریک از طرف های متعاهد بدون رضایت طرف دیگر حق نخواهد داشت اطلاعات و نتایج به‌دست‌آمده درچهارچوب این موافقت نامه را به طرف های سوم ارائه نماید.

ماده۴ـ شرایط مربوط به واردات و اقدامات پیش گیرانه

۱ـ ­طرف های متعاهد کلیه مساعی خود را در زمینه انجام اقدامات لازم به‌منظور بازرسی و عنداللزوم بررسی آزمایشگاهی و آفت­زدایی گیاهان، محموله فرآورده­ های گیاهی و وسایل حمل ونقل آنها به‌کار خواهند گرفت تا از انتقال آفات قرنطینه­ای به قلمرو طرف متعاهد دیگر جلوگیری به‌عمل آید.

۲ـ صادرات هرگونه محموله گیاهان و فرآورده­ های گیاهی به قلمرو طرف متعاهد دیگر باید با رعایت مقررات قانونی قرنطینه گیاهی طرف واردکننده صورت پذیرد. طرف های متعاهد به‌منظور کنترل و پیشگیری از ورود و پراکندگی آفات قرنطینه­ای حق خواهند داشت:

الف ـ اقدامات بهداشت گیاهی اضافی را در رابطه با ورود گیاهان، فرآورده‌های گیاهی و با سایر اقلام تحت کنترل درخواست‌کننده و در صورت وجود خطر جدی ورود آفات قرنطین ه­ای، واردات کالاهای خاصی را ممنوع، محدود و یا منوط به انجام تشریفاتی مانند آفت­زدایی نمایند.

ب ـ برای واردات محموله­ های گیاهی و اقلام تحت کنترل، نقاط ورودی را تعیین و اعلام نمایند.

پ ـ از ورود عوامل کنترل زیستی (بیولوژیکی) آفات و گیاهان تراریخته به قلمرو خود جلوگیری و یا آن را محدود نمایند.

۳ـ طرف های متعاهد برای اطمینان از عدم وجود آفات قرنطینه­ای و صرف‌نظر از وجود گواهی بهداشت گیاهی، حق خواهند داشت اقدام به بازرسی، نمونه­ برداری و آزمایش محموله­ های وارداتی گیاهان و فرآورده ­های گیاهی کنند و در صورت آلودگی محموله­ها به آفات قرنطینه­ای، آنها را آفت­زدایی، مرجوع و یا معدوم نمایند که در این صورت مراتب را به‌طور کتبی به اطلاع طرف متعاهد دیگر خواهند رساند.

۴ـ طرف های متعاهد ورود خاک و استفاده از کاه، علف خشک، سایر اجزای گیاهی و همچنین هرگونه مواد با منشأ گیاهی که احتمال ورود آفات قرنطینه­ای به همراه آن وجود دارد، به‌منظور بسته­ بندی محموله­ های وارداتی را ممنوع اعلام می‌نمایند.

ماده۵ ـ گواهی بهداشت گیاهی

۱ـ محموله­ های وارداتی و صادراتی که از قلمرو هریک از طرف های متعاهد به قلمرو طرف متعاهد دیگر وارد و صادر می­گردد باید دارای گواهی بهداشت گیاهی صادرشده توسط مراجع صلاحیت دار طرف های متعاهد باشد.

۲ـ هریک ازطرف های متعاهد باید در هنگام صدور محموله به قلمرو طرف متعاهد دیگر، قوانین و مقررات حفظ نباتات آن طرف را رعایت نماید.

۳ـ صدور گواهی بهداشتی باید توسط مقامات صلاحیتدار انجام گیرد و از تاریخ صدور سی روز اعتبار داشته باشد.

۴ـ گواهی بهداشت گیاهی باید اصل و به زبان انگلیسی و زبان رسمی هریک از طرفهای متعاهد باشد. هرگونه اصلاح، قلم‌خوردگی و ناخوانایی متن موجب ساقط‌ شدن اعتبار گواهی بهداشت گیاهی خواهد شد.

ماده۶ ـ شرایط صدور مجدد

برای صادرات مجدد محموله، اصل یا تصویر تأییدشده گواهی بهداشت گیاهی کشور مبدأ باید به گواهی بهداشت گیاهی صادرات مجدد صادرشده توسط طرف های متعاهد پیوست شود.

ماده۷ـ شرایط گذر(ترانزیت)

گذر (ترانزیت) محموله­ها با رعایت قوانین و مقررات ملی قرنطینه طرف متعاهدی که گذر از قلمرو آن صورت می­گیرد و در صورت ارائه گواهی بهداشت گیاهی کشور مبدأ مجاز است.

ماده۸ ـ اقدامات مشترک

بازرسی­های مشترک بهداشت گیاهی و بررسی­های آزمایشگاهی محموله‌هایی که در هنگام صادرات و واردات از قلمرو یک طرف متعاهد به قلمرو طرف متعاهد دیگر به‌عنوان خطر قرنطینه­ای مهم تلقی می­شوند، براساس ترتیبات قبلی صورت می­گیرد هر طرف باید مکان لازم را برای بررسی و تجهیزاتی به ­منظور بررسی­ های آزمایشگاهی فوق درنظر بگیرد. طرف اعزام‌کننده تمام هزینه­های مربوط را طبق ضوابط و قوانین ملی کشور خود پرداخت خواهد کرد.

ماده۹ـ ارتباط با سایر موافقتنامه­ ها

مفاد این موافقتنامه بر حقوق و تعهدات طرفهای متعاهد ناشی از موافقتنامه‌های بین­المللی که طرفهای متعاهد عضو آنها هستند، تأثیر نخواهد داشت.

ماده۱۰ـ حل و فصل اختلاف­ ها

۱ـ کلیه اختلاف­های ناشی از تفسیر یا اجرای این موافقت نامه ابتداء از طریق مذاکرات دوجانبه حل و فصل خواهد شد. در صورت عدم حل اختلاف به‌شرح بند (۱)، طرف متعاهد یا طرفهای متعاهد می­توانند از مدیرکل سازمان خواربار وکشاورزی ملل متحد (فائو) درخواست کنند کارگروهی از کارشناسان را تعیین نماید تا براساس مقررات و رویه ­های مدون سازمان خواربار وکشاورزی ملل متحد (فائو) مسائل مورد اختلاف را بررسی نماید.

۲ـ کارگروه مزبور شامل نماینده­ های طرف های متعاهد خواهد بود.

۳ـ طرف های متعاهد توافق می­کنند که نظرات کارگروه، اگر چه ماهیتاً لازم‌الاجراء نمی­باشد، به‌عنوان مبنایی برای بررسی مجدد موضوعی که عدم توافق از آن ناشی شده است توسط طرفهای متعاهد ذی‌ربط قرار گیرد.

۴ـ طرف های متعاهد هزینه­ های کارشناسی را طبق ضوابط و قوانین ملی کشور خود پرداخت خواهند کرد.

ماده۱۱ـ اصلاح موافقتنامه

این موافقت نامه تنها با توافق کتبی طرف های متعاهد و به شکل تشریفاتی(پروتکلی) که جزء لاینفک این موافقت نامه تلقی خواهد شد، می­تواند اصلاح شود. هرگونه اصلاح با رعایت مفاد ماده (۱۲) این موافقت نامه لازم­الاجراء خواهد شد.

ماده۱۲ـ لازم­الاجراء‌شدن

این موافقتنامه در روز سی و یکم پس از تاریخ اطلاعیه کتبی مؤخر مبنی بر انجام تشریفات داخلی لازم درباره لازم­الاجراء‌شدن این موافقتنامه برای مدت پنج‌سال به اجراء گذارده خواهد شد. پس از مدت مزبور این موافقتنامه برای دوره‌های پنج‌ساله متوالی همچنان معتبر خواهد ماند مگر آنکه یکی از طرفهای متعاهد فسخ آن را به‌طور کتبی به اطلاع طرف متعاهد دیگر برساند. این موافقتنامه تا زمان انقضای شش‌ماه از تاریخ دریافت اطلاعیه کتبی یک طرف متعاهد از طریق مجاری دیپلماتیک توسط طرف متعاهد دیگر مبنی بر تمایل آن طرف به خاتمه اعتبار آن، لازم­الاجراء باقی می­ماند.

این موافقتنامه در شهر تهران در تاریخ ۱۳۹۴/۵/۱۲ هجری شمسی برابر با
۳ آگوست ۲۰۱۵ میلادی در دو نسخه به زبانهای فارسی، عربی و انگلیسی تنظیم گردید که تمامی آنها از اعتبار یکسان برخوردار می­باشد. در صورت بروز هرگونه اختلاف در تفسیر مفاد این موافقتنامه، متن انگلیسی ملاک خواهد بود.

 

از طرف دولت جمهوری اسلامی ایران                 از طرف دولت جمهوری عراق

محمود حجتی                                                      فلاح حسن زیدان الهیبی

وزیر جهاد کشاورزی                                             وزیر کشاورزی

 

قانون فوق مشتمل بر ماده‌واحده‌ و یک تبصره منضم به متن موافقت نامه، شامل مقدمه و دوازده ماده در جلسه علنی روز چهار‌شنبه مورخ دوازدهم مهرماه یک هزار و سیصد و نود و شش مجلس شورای اسلامی تصویب شد و در تاریخ ۱۳۹۶/۷/۲۶ به تأیید شورای نگهبان رسید.

رئیس مجلس شورای اسلامی ـ علی لاریجانی